|
|
Artikel | ||||||
| De natuur gecultiveerd | |||||||
|
…van een zelfde sensibiliteit en empathie voor de omgeving waarin hij werkt, getuigen de drie installaties van Stefaan Van Biesen, 'Zoemer 1', 'Bibliotheek' (‘Appendix’) en 'Plantenprater'. Voor hem is het park, is de natuur geen décor, maar wordt het bijna een medium, een plek waar de mens wordt geconfronteerd met onbegrijpelijke fenomenen en onoplosbare vragen, maar ook met zijn eigen onmacht en nietigheid. Twijfel en melancholie zijn nooit ver weg in het oeuvre van Van Biesen. 'Zoemer 1' maakt deel uit van een reeks werken die zijn gegroeid uit zijn fascinatie voor de geluiden van de natuur en de bijenwereld. Het is een klankkast in hout met galmgaten waarvan de rug is gemaakt uit een organisch materiaal van pluimen, zand en schuim. Verrassend is de confrontatie tussen de gladde voorkant en de achterkant, die doet denken aan een dierennest of aan braakballen van een uil. Alsof de kunstenaar de imaginaire (?) tegenstelling tussen natuur en cultuur wil opheffen. Het werk ligt als een precieus schrijn, een relikwieënkastje, op twee takken van een grote boom in de beukendreef. Is het een zoenoffer aan de boom of een geschenk van de boom? Elders in het park laat hij een kleine bibliotheek aanleunen tegen de stam van een boom, op een tak die zich lijkt af te wenden van die boom en gesteund door een vogelnestkastje. De boeken zijn aan elkaar vastgemaakt en daardoor onleesbaar. "Ik ben een zwijgende toeschouwer die aan de voet van jouw kruin ervaart hoe onbereikbaar kennis kan zijn, hoe ongrijpbaar soms leven is," zo schrijft hij in een 'Brief aan een boom'. Hoe komt het bijvoorbeeld dat vogels fluiten en kunnen vliegen? "De wetenschap zoekt naar oplossingen op onbeantwoordbare vragen en kijkend naar jouw bast, met de boeken die je takken dragen, vraag ik me af of we ooit wel echt zullen weten. Of de mens in staat zal zijn om te reiken naar de kennis die het geheim van het leven verklaart (…) Hier kom ik mijn nietigheid aan de natuur betuigen, mijn onmacht om te verklaren is een (h)erkennen en mateloos genieten van haar schoonheid." Kunst als een poging om de troostende natuur te doorgronden. Met de 'Plantenprater' lijkt hij een instrument te willen aanreiken om de (onmogelijke?) dialoog met de natuur aan te gaan. Het is een grote soufleursbak waar je in kan gaan staan. Door een horizontale gleuf zie je dan een klein fragment van een boompje. De soufleursbak is een werktuig waardoor je tegen het berkenboompje kan praten en het moed inspreken om groot en sterk te worden. Het is dus meer een metafoor voor het onvermogen om op een natuurlijke wijze te converseren met de natuur… |
|||||||
| Paul Geerts, | |||||||
| De natuur gecultiveerd, De Morgen, 31 mei 2003. | |||||||
| | |
|||||
| Back | |||||||